Cle(an/p)sydra: Berlin Kent Yaşamını Su Döngüleriyle Yeniden Kurgulayan Bir Proje

2026 WLA Ödülleri'nde Lisansüstü Öğrenci Kategorisi'nde Mükemmellik Ödülü'nü kazanan Cle(an/p)sydra, su altyapısını kentsel bir ritüele dönüştürüyor. Proje, Berlin'in yoğun gece hayatı merkezleri ile sakin kanal kıyılarını ekolojik bir su döngüsüyle birbirine bağlıyor.

Cle(an/p)sydra: Berlin Kent Yaşamını Su Döngüleriyle Yeniden Kurgulayan Bir Proje

Harvard Tasarım Lisansüstü Okulu'ndan (GSD) Mu He ve Zhiming (Zenith) Zhang tarafından geliştirilen Cle(an/p)sydra projesi, adını temizlik (cleanse) ve su saati (clepsydra) kavramlarının birleşiminden alıyor. Danışmanlığını Chris Reed ve Laila Seewang’ın üstlendiği çalışma, Berlin’in yoğun kentsel dokusunda suyun hem ekolojik bir altyapı hem de kamusal bir ritüel olarak nasıl konumlandırılabileceğini araştırıyor.

Proje, Berlin'in birbirine zıt iki kentsel atmosferi olan Kottbusser Tor (Kotti) ve Admiralbrücke arasında bir köprü kuruyor. Gece hayatı ve ulaşımın yoğun olduğu Kotti ile daha sakin, kanal kıyısı sosyal yaşamına ev sahipliği yapan Admiralbrücke arasındaki parçalı yerleşim dokusunu birleştirmeyi hedefleyen tasarım, bu alanı su merkezli bir kamusal koridor olarak yeniden tanımlıyor. Belediye su kaynakları, çatı yağmur suyu hasadı, gri su geri kazanımı, biyolojik hendekler ve bitkisel arıtma peyzajları aracılığıyla suyun kent içindeki yolculuğu sistematik bir döngüye oturtuluyor.

Cle(an/p)sydra üç temel operasyon üzerine kurulu: Canlandırma, Geliştirme ve Besleme. 'Canlandırma' aşamasında, Kotti’deki U-Bahn altındaki alan; sis, çeşmeler ve havuzlardan oluşan bir su labirentine dönüştürülerek günlük bir su saati işlevi görüyor. 'Geliştirme' aşaması, konut dokusu arasında kalan parçalı alanları, gri suyun temizlendiği ve bitkisel üretimin yapıldığı aylık bir döngüye sahip bir bahçeye dönüştürüyor. Son olarak 'Besleme' aşamasında ise Admiralbrücke bölgesindeki kanal kıyısı, mevsimsel değişimleri ölçen ve suyun Landwehrkanal'a dönmeden önce ekolojik olarak restore edilmesini sağlayan havuzlar ve yürüme alanlarıyla destekleniyor.

Proje, kentsel düzensizliği bir ritme, atığı ise bakıma dönüştürerek, su üzerinden kentsel yaşamı günlük, aylık ve mevsimsel döngülerle yeniden kalibre eden bütüncül bir ekolojik öneri sunuyor.